Gửi bình luận
Bộ Xây dựng đề xuất xác định thời hạn dùng chung cư theo thiết kế, trong khi HoREA kiến nghị duy trì quyền sở hữu lâu dài để tránh gây xáo trộn tâm lý nhà đầu tư.
Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) đang trở thành tâm điểm chú ý khi Bộ Xây dựng đề xuất bổ sung quy định xác định thời hạn sử dụng nhà chung cư căn cứ trên hồ sơ thiết kế và kết quả kiểm định. Tuy nhiên, Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) đã chính thức lên tiếng phản đối việc gắn quyền sở hữu căn hộ với tuổi thọ công trình, cho rằng điều này có thể gây bất ổn cho thị trường bất động sản.
Trong văn bản góp ý mới nhất, HoREA kiến nghị cần phân biệt rõ ràng giữa "thời hạn sử dụng công trình" và "quyền sở hữu căn hộ". Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, nhấn mạnh việc duy trì quyền sở hữu nhà chung cư không xác định thời hạn là cần thiết đối với các loại hình nhà ở gắn liền với quyền sử dụng đất ổn định lâu dài. Quy định này nhằm đảm bảo tính thống nhất của hệ thống pháp luật và giúp người dân yên tâm an cư.
Bên cạnh đó, Hiệp hội đề nghị loại bỏ quy định tại Điều 28 của dự thảo về việc chấm dứt quyền sở hữu khi công trình hết niên hạn hoặc phải phá dỡ. Thay vào đó, HoREA đề xuất giữ nguyên tinh thần của Luật Nhà ở năm 2023: chỉ áp dụng sở hữu có thời hạn đối với các trường hợp có thỏa thuận cụ thể hoặc xây dựng trên đất sử dụng có thời hạn.
Ngược lại với lo ngại của hiệp hội, Bộ Xây dựng cho rằng việc xác lập thời hạn sử dụng là cơ sở pháp lý quan trọng để xử lý các chung cư xuống cấp. Theo Điều 88 của dự thảo, thời hạn sử dụng sẽ được ghi rõ trong văn bản thẩm định và tính từ thời điểm công trình được nghiệm thu đưa vào sử dụng.
Cụ thể, khi nhà chung cư hết thời hạn theo thiết kế hoặc hư hỏng nghiêm trọng, UBND cấp tỉnh sẽ tổ chức kiểm định chất lượng. Dựa trên kết quả này, cơ quan chức năng sẽ công bố danh mục các tòa nhà không còn đủ điều kiện khai thác và bắt buộc phải phá dỡ nếu có nguy cơ sập đổ, không đảm bảo an toàn cho cư dân.
Phân tích về tác động kinh tế, HoREA cảnh báo nếu quyền sở hữu bị giới hạn theo tuổi thọ công trình, thị trường có thể đối mặt với làn sóng dịch chuyển nhu cầu. Người mua nhà có xu hướng chuyển sang phân khúc nhà ở gắn liền với đất, dẫn đến tình trạng mất cân đối cung - cầu và gia tăng áp lực lên giá đất.
Để bảo vệ quyền lợi người dân, dự thảo cũng đưa ra các cơ chế bồi thường và tái định cư:
Đáng chú ý, HoREA kiến nghị thay vì dùng cụm từ "chấm dứt quyền sở hữu", dự thảo nên quy định Giấy chứng nhận quyền sở hữu căn hộ "không còn giá trị pháp lý" khi nhà bị phá dỡ. Cách tiếp cận này được cho là sẽ giảm bớt áp lực tâm lý cho người dân trong khi vẫn đảm bảo mục tiêu quản lý nhà nước về an toàn công trình.