Gửi bình luận
Thương mại số mở ra cơ hội xuất khẩu trực tuyến, nhưng bài toán đường dài đòi hỏi doanh nghiệp hoàn thiện chuỗi cung ứng, logistics và rào cản tiêu chuẩn.
Sự bùng nổ của thương mại điện tử, trí tuệ nhân tạo (AI) và các nền tảng kỹ thuật số đang tái định hình phương thức xuất khẩu của hàng hóa Việt Nam. Thay vì phụ thuộc vào các tầng nấc phân phối trung gian truyền thống, doanh nghiệp hiện có thể tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng quốc tế thông qua các nền tảng số. Tuy nhiên, việc chuyển hóa cơ hội tiếp cận thành thị phần bền vững đòi hỏi sự chuẩn bị đồng bộ về tiêu chuẩn chất lượng, chuỗi cung ứng và nguồn lực tài chính.
Mô hình thương mại số đang rút ngắn đáng kể hành trình đưa sản phẩm từ nhà xưởng đến tay người mua tại các thị trường lớn. Tại Mỹ, TikTok Shop ghi nhận hơn 200 triệu người dùng thường xuyên hàng tháng. Trong năm 2025, tổng giá trị giao dịch (GMV) trên nền tảng này ghi nhận mức tăng trưởng hơn 80%. Đáng chú ý, kết quả khảo sát cho thấy 2/3 người dùng phát hiện các thương hiệu mới ngay trên nền tảng, phần lớn thuộc về các doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Bà Trần Thị Tân, Giám đốc Trách nhiệm xã hội và Quan hệ đối tác chiến lược TikTok Shop Việt Nam, nhận định rào cản lớn nhất của phần lớn doanh nghiệp nội địa hiện nay không nằm ở chất lượng kỹ thuật của sản phẩm, mà nằm ở năng lực nhận diện tệp khách hàng mục tiêu và xây dựng định vị thương hiệu có sức cạnh tranh trên môi trường số.
Trước tiềm năng này, chương trình "Beyond Vietnam - Hàng Việt cất cánh" đã đặt mục tiêu trong giai đoạn 2026-2028 sẽ đào tạo và hỗ trợ 2.000 doanh nghiệp Việt Nam có năng lực xuất khẩu trực tuyến sang thị trường Mỹ và Trung Quốc. Đồng thời, kế hoạch hướng tới hỗ trợ 100 doanh nghiệp đạt mốc 1.000 đơn hàng đầu tiên và phát triển 10 thương hiệu hoặc nhà bán hàng nội địa đạt mốc doanh thu 1 triệu USD thông qua hình thức thương mại khám phá.
Dù nội dung số và các nhà sáng tạo nội dung giúp các ngành hàng như nông sản, thực phẩm chế biến, mỹ phẩm, thời trang thu hút hàng triệu lượt tiếp cận, năng lực duy trì đơn hàng vẫn phụ thuộc vào các chỉ số vận hành cốt lõi. Sản phẩm xuất khẩu bắt buộc phải đáp ứng tiêu chuẩn kiểm định của thị trường sở tại, bảo đảm sản lượng cung ứng liên tục và có chi phí vận chuyển tối ưu.
Theo ông Nguyễn Công Vinh, Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh, hoạt động xúc tiến thương mại hiện đại cần chuyển hướng tập trung vào nâng cao chất lượng dự báo thị trường. Việc kịp thời cung cấp dữ liệu về xu hướng tiêu dùng, hàng rào kỹ thuật và tiêu chuẩn truy xuất nguồn gốc có ý nghĩa quyết định đối với khả năng thâm nhập của hàng hóa.
Thay vì chỉ triển khai kết nối qua hội chợ truyền thống, việc ứng dụng AI và dữ liệu lớn (Big Data) để xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu doanh nghiệp theo từng ngành hàng sẽ giúp đối chiếu chính xác năng lực cung ứng với nhu cầu của các nhà mua hàng quốc tế. Giải pháp này giúp doanh nghiệp chủ động điều chỉnh danh mục sản phẩm theo đúng tín hiệu thị trường.
Bên cạnh yếu tố công nghệ và dữ liệu, khả năng duy trì dòng tiền đóng vai trò cốt lõi trong chu kỳ xuất khẩu. Doanh nghiệp thường phải ứng trước nguồn vốn lớn cho việc nhập nguyên liệu, chuẩn bị quy trình sản xuất, xin cấp chứng nhận chất lượng, lưu kho và vận tải trước khi hoàn tất quyết toán hợp đồng.
Các công cụ tài trợ thương mại và tài chính chuỗi cung ứng được đánh giá là yếu tố bản lề giúp doanh nghiệp đủ sức tiếp nhận các đơn hàng quy mô lớn. Khi hệ sinh thái gồm thương mại điện tử, dữ liệu phân tích, tài chính hỗ trợ cùng hạ tầng logistics và tiêu chuẩn chất lượng được liên kết chặt chẽ, doanh nghiệp Việt mới có thể tạo dựng thương hiệu ổn định và giữ vững thị phần tại các thị trường xuất khẩu trọng điểm.
