Gửi bình luận
Từ ngày 31/8/2026, Nghị định 281/2026/NĐ-CP nâng thẩm quyền xử phạt của Chủ tịch UBND cấp xã lên 250 triệu đồng, đồng thời bỏ phạt biến động với đất dự án.
Từ ngày 31/8/2026, Nghị định 281/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực thi hành, sửa đổi và bổ sung một số điều của Nghị định 123/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai. Văn bản này đã được Bộ Nông nghiệp và Môi trường hợp nhất tại Văn bản 73/2026/VBHN-NĐ-BNNMT, mang lại nhiều điều chỉnh căn bản về thẩm quyền xử phạt và biện pháp chế tài.
Thay đổi đáng chú ý nhất trong khung pháp lý mới là mức phạt tiền của chính quyền cơ sở. Theo quy định mới, Chủ tịch UBND cấp xã có thẩm quyền phạt cảnh cáo, phạt tiền lên đến 250 triệu đồng đối với cá nhân vi phạm trong lĩnh vực đất đai, đình chỉ hoạt động dịch vụ tư vấn có thời hạn 3 tháng và áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả theo luật định.
So với quy định trước đây khi mức trần xử phạt chỉ ở mức 5 triệu đồng, hạn mức xử phạt mới của Chủ tịch UBND cấp xã đã tăng 50 lần. Đồng thời, Nghị định 281/2026/NĐ-CP bãi bỏ quy định về thẩm quyền xử phạt của Chủ tịch UBND cấp huyện để tương thích với cơ cấu quản lý mới tại địa phương.
Bên cạnh cấp xã, thẩm quyền xử phạt của lực lượng kiểm tra chuyên ngành thuộc ngành Nông nghiệp và Môi trường cũng được điều chỉnh theo hướng tăng lên rõ rệt:
Tại khoản 2 Điều 16 Nghị định 123/2024/NĐ-CP (được sửa đổi bởi Nghị định 281/2026/NĐ-CP), hành vi không thực hiện đăng ký biến động đất đai trong các trường hợp bắt buộc vẫn chịu mức phạt từ 2-3 triệu đồng. Tuy nhiên, quy định mới đã bổ sung điểm loại trừ quan trọng: tổ chức, cá nhân nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư thông qua cơ chế thỏa thuận theo Điều 127 Luật Đất đai sẽ không bị xử phạt về hành vi chưa đăng ký biến động đất đai.
Về quy định chuyển tiếp, đối với các trường hợp đã lập biên bản vi phạm trước ngày 31/8/2026 nhưng chưa ban hành quyết định thì không tiến hành xử phạt. Trường hợp đã có quyết định xử phạt ban hành trong giai đoạn từ ngày 31/1/2026 đến trước ngày 31/8/2026 nhưng người vi phạm chưa chấp hành thì không tiếp tục thực hiện quyết định đó.
Nghị định 281/2026/NĐ-CP bổ sung Điều 3a nhằm xác định rõ nguyên tắc xử phạt: trường hợp vợ và chồng cùng đứng tên quyền sử dụng đất thì việc xử phạt vi phạm hành chính được áp dụng như đối với một cá nhân duy nhất.
Đối với các đơn vị hành chính đặc khu, mức xử phạt căn cứ theo phân loại đô thị: nếu đặc khu thực hiện nhiệm vụ tương ứng chính quyền địa phương ở phường thì áp dụng mức phạt của phường; nếu thực hiện quyền hạn tương ứng cấp xã thì áp dụng mức phạt như cấp xã.
Khung pháp lý mới cũng bổ sung 4 biện pháp khắc phục hậu quả nhằm siết chặt kỷ cương quản lý đất đai:
Bên cạnh đó, việc xác định số lợi bất hợp pháp cũng được khấu trừ khoản tiền người vi phạm đã nộp vào ngân sách nhà nước trước đó, tạo cơ chế minh bạch và công bằng hơn trong xử lý vi phạm hành chính về đất đai.
